Zlecenie w 2026 roku — pełne składki od pierwszej złotówki
Rok 2026 to największa zmiana w rozliczaniu zleceń od lat. Dotychczasowe wyłączenia dla niskich stawek zostały zlikwidowane: każde zlecenie podlega składkom emerytalnej, rentowej i zdrowotnej, a gdy zlecenie jest jedynym tytułem do ubezpieczeń i jego wartość nie sięga płacy minimalnej, składki społeczne liczy się od minimum 4 806 zł — niezależnie od tego, ile faktycznie wypłacono.
2. Zdrowotna: (brutto − składki społeczne) × 9%
3. Zaliczka PIT: (brutto − koszty 20% − składki społeczne) × 12% − 300 zł (PIT-2), zaokrąglona do złotych
4. Netto = brutto − składki − zdrowotna − zaliczka
Składka chorobowa pozostaje dobrowolna — ale bez niej zleceniobiorca nie ma prawa do zasiłku za czas choroby. Przy rozliczeniu rocznym brak chorobowej „wraca” jako wyższa podstawa zdrowotnej i PIT, więc rezygnacja z niej to oszczędność 2,45% w zamian za utratę ochrony na L4.
Student na zleceniu — cały brutto na koncie
Osoba do 26. roku życia z status studenta (do momentu ukończenia studiów, maksymalnie do 26. urodzin) nie podlega ZUS ani PIT. Z 4 806 zł brutto zostaje dokładnie 4 806 zł netto — to nadal najkorzystniejszy tytuł dla pracodawcy i pracownika przy pracach sezonowych, praktykach i pracach dorywczych.
| Brutto | Student do 26 lat | Zleceniodawca standardowy | Zlecenie poniżej minimum |
|---|---|---|---|
| 3 000 zł | 3 000 zł netto | — | ok. 2 344 zł netto (składki od 4 806 zł) |
| 4 806 zł | 4 806 zł netto | ok. 3 892 zł netto | ok. 3 892 zł netto |
| 7 000 zł | 7 000 zł netto | ok. 5 838 zł netto | — |
Trzeci wariant ilustruje pułapkę niskich zleceń: przy 3 000 zł brutto i jedynym tytule do ZUS składki liczone są od 4 806 zł, więc składka społeczna wynosi 658,98 zł — a to 22% wynagrodzenia, zamiast 13,71%. Dla zleceń poniżej minimum warto sprawdzić, czy nie istnieje drugi tytuł (etat, inne zlecenie ≥ minimum), który pozwala rozliczać składki od faktycznej kwoty.
Zlecenie vs etat — co tracisz, co zyskujesz
- Zyskujesz elastyczność: strony same ustalają tryb, godziny i warunki — kodeks pracy ogranicza jedynie podstawy wypowiedzenia i minimalne terminy.
- Tracisz urlop wypoczynkowy — choć od 2026 r. zleceniobiorcy rozliczani od minimum krajowego nabywają prawo do urlopu w wymiarze proporcjonalnym, co podnosi realny koszt zlecenia dla zleceniodawcy.
- Tracisz płatne L4 bez chorobowej — dobrowolna składka 2,45% to jedyna droga do zasiłku chorobowego.
- Budujesz staż pracy od 2026 r. — określone okresy zleceń wliczają się do stażu wymiaru urlopu (najpierw w sektorze publicznym, od maja 2026 r. także prywatnym), co uprawnia do wyższego wymiaru urlopu i dłuższych okresów wypowiedzenia.